Τσερνόμπιλ 40 χρόνια μετά: Ο άνθρωπος έφυγε, η φύση κατέλαβε το τοπίο
Σε μια μολυσμένη περιοχή, υπερβολικά επικίνδυνη για την ανθρώπινη ζωή, τα πιο άγρια άλογα του κόσμου καλπάζουν ελεύθερα.
Σε όλη την απαγορευμένη ζώνη του Τσερνομπίλ, τα άλογα του Πρζεβάλσκι – με καταγωγή από τη Μογγολία, στο χρώμα της άμμου και άλλοτε στο χείλος της εξαφάνισης- εισήχθησαν το 1998 στο πλαίσιο ενός πειράματος και έκτοτε βόσκουν ελεύθερα σε ένα ραδιενεργό τοπίο μεγαλύτερο από το Λουξεμβούργο.
Στις 26 Απριλίου 1986, μια έκρηξη στον πυρηνικό σταθμό προκάλεσε διαρροή ραδιενέργειας σε όλη την Ευρώπη και ανάγκασε την εκκένωση ολόκληρων πόλεων, εκτοπίζοντας δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους. Επρόκειτο για τη χειρότερη πυρηνική καταστροφή στην ιστορία που άφησε μία τεράστια περιοχή της Γηραιάς Ηπείρου άδεια, αλλά όχι νεκρή.
Τέσσερις δεκαετίες μετά, το Τσερνόμπιλ παραμένει υπερβολικά επικίνδυνο για την ανθρώπινη ζωή. Ομως, απόντος του ανθρώπου, η άγρια φύση έχει κυριαρχήσει.
Με την εξαφάνιση της ανθρώπινης πίεσης, το τοπίο στη μεγάλη ζώνη αποκλεισμού έχει επιστρέψει αιώνες πριν.
Η μεταμόρφωση του σκηνικού είναι ορατή παντού: Δέντρα ξεφυτρώνουν μέσα από εγκαταλελειμμένα κτίρια· συστοιχίες νεαρών δέντρων «καταπίνουν» τους δρόμους· ξεθωριασμένες πινακίδες της σοβιετικής εποχής στέκουν μισοκρυμένες στην οργιώδη βλάστηση.
Οι λύκοι περιφέρονται πλέον στην απέραντη ουδέτερη ζώνη που εκτείνεται μεταξύ Ουκρανίας και Λευκορωσίας, ενώ οι καφέ αρκούδες έχουν επιστρέψει μετά από περισσότερο από έναν αιώνα. Οι πληθυσμοί του λύγκα, των αλκών, των κόκκινων ελαφιών, των αγριόγατων, αλλά και των άγριων σκύλων έχουν ανακάμψει εντυπωσιακά.
«Το γεγονός ότι η Ουκρανία διαθέτει πλέον έναν ελεύθερο πληθυσμό “τάκι” (όπως αποκαλούνται τα μοναδικά αυτά μογγολικά άλογα που διαφέρουν από τις οικόσιτες φυλές, καθώς διαθέτουν 33 ζεύγη χρωμοσωμάτων, σε σύγκριση με τα 32 των οικόσιτων αλόγων) αποτελεί ένα μικρό θαύμα», λέει ο Ντένις Βισνέβσκι, επικεφαλής περιβαλλοντολόγος της ζώνης.
Κρυφές κάμερες καταγράφουν τα άλογα να προσαρμόζονται με απροσδόκητους τρόπους. Αναζητούν καταφύγιο σε ερειπωμένους αχυρώνες και εγκαταλελειμμένα σπίτια, χρησιμοποιώντας τα για να ξεφύγουν από τις σκληρές καιρικές συνθήκες και τα έντομα — ακόμα και για να ξαπλώσουν μέσα
Παρά την υπάρχουσα ραδιενέργεια, οι επιστήμονες δεν έχουν καταγράψει μαζικούς θανάτους, αν και οι επιπτώσεις είναι αισθητές: Ορισμένα βατράχια έχουν αποκτήσει πιο σκούρο δέρμα, ενώ τα πουλιά σε περιοχές με υψηλότερα επίπεδα ακτινοβολίας είναι πιο επιρρεπή στην εμφάνιση καταρράκτη.
Η φύση προσαρμόστηκε κι αυτή στη ραδιενεργή πραγματικότητα, αν και πλέον έχουν προκύψει νέες απειλές.
Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, τον Φεβρουάριο του 2022, έφερε τις μάχες μέσα στη ζώνη αποκλεισμού, καθώς τα στρατεύματα επέλευναν προς το Κίεβο, σκάβοντας οχυρώσεις σε μολυσμένο έδαφος. Πυρκαγιές που προκλήθηκαν από τις στρατιωτικές δραστηριότητες, κατέκαψαν δάση. Οι επιστήμονες αναφέρουν αύξηση του αριθμού των πεσμένων δέντρων και των νεκρών ζώων — θύματα τόσο των ακραίων χειμώνων όσο και των πρόχειρων χαρακωμάτων.
«Οι περισσότερες δασικές πυρκαγιές προκαλούνται από drones που καταρρίπτονται», εξηγεί ο Ολεξάντρ Πολίσουκ, επικεφαλής μιας τοπικής πυροσβεστικής μονάδας. «Μερικές φορές πρέπει να διανύσουμε δεκάδες χιλιόμετρα για να φτάσουμε σε αυτά.» Οι πυρκαγιές μπορούν να απελευθερώσουν ραδιενεργά σωματίδια στην ατμόσφαιρα.
«Για εμάς που ασχολούμαστε με την προστασία του περιβάλλοντος και την οικολογία, είναι κάτι το θαυμαστό», είπε ο Βισνέβσκι. «Αυτή η περιοχή κάποτε είχε υποστεί έντονη εκμετάλλευση — γεωργία, πόλεις, υποδομές. Όμως η φύση κατάφερε ουσιαστικά να την επαναφέρει στην αρχική της κατάσταση.»
Πηγή: Associated Press
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου